WhatsApp Image 2018-11-01 at 11.57.18

KAYAD’dan Denetde’ye Ziyaret

Kamu Yönetimi Araştırma Derneği, 31 Ekim Çarşamba Günü Devlet Denetim Elemanları Derneği’ni ziyaret etti.

 

_DSC0018

Denetim Haftası Etkinlikleri Kapsamında Anıtkabir Ziyareti

Atatürk’ün 9. Ordu Müfettişliğine atandığı anlamlı günde, Denetim Haftası Etkinlikleri Kapsamında Denetde Yönetim Kurulu ve Üyeleri Anıtkabir ziyaretinde bulunarak çelenk bıraktı. DENETDE Genel Başkanı Alper Orkun’un açıklaması aşağıdadır.

 

Türk ve Dünya Tarihine, adını altın harflerle yazdıran, Cumhuriyetimizin kurucusu, Aziz ATATÜRK,

Vatan topraklarının düşman işgalinden kurtarmak için, Müfettiş kimliğinizle başlattığınız kutlu yürüyüşün, ilk adımı olan 9. Ordu Müfettişliğine atandığınız 30 Nisan 1919 tarihinin 99. Yıldönümünde; Kamu Denetin Mesleği Mensupları olarak huzurunuzda olmanın gururunu yaşıyoruz.

“Beni görmek demek, behemehâl yüzümü görmek demek değildir. Benim fikirlerimi, benim duygularımı anlıyorsanız ve hissediyorsanız bu kâfidir.” demiş olan büyük bir liderin huzurunda;

Kamu Denetim Meslek Mensupları olarak “Sizin belirttiğiniz ilkeleri ve hedefleri hissediyor ve anlıyoruz. Bu hedeflere ulaşmak, hayatımızın gayesidir.” diye haykırıyoruz.

Birçok konuşmanızda belirttiğiniz gibi;

“Milli sınırlar içinde bulunan yurt parçaları bir bütündür, birbirinden ayrılamaz. Bu ülke, tarihte TÜRK’tü bugün de TÜRK’tür ve sonsuza kadar TÜRK olarak yaşayacaktır. Taş kırılır, Tunç erir ama TÜRK’lük ebedidir.

“Çalışmadan, yorulmadan ve üretmeden rahat yaşamak isteyen toplumlar, evvela haysiyetlerini, sonra hürriyetlerini, daha sonra istiklal ve istikballerini kaybetmeye mahkûmdurlar.”

“Efendiler iyi biliniz ki Türkiye Cumhuriyeti, Şeyhler, Dervişler, Müritler, Meczuplar memleketi olamaz. Biz Türkler, bütün tarihimiz boyunca, hürriyet ve istiklale timsal olmuş bir milletiz. Şayet bir gün çaresiz kalırsanız, bir kurtarıcı beklemeyin. Kurtarıcı kendiniz olun. Ya İstiklal Ya Ölüm”

Sözleriniz yüreğimizde yankılanmaya devam etmektedir.

Kamu Denetim Mesleği mensubu olmanın ağırlığını omuzlarında hisseden bizler; “Gerçekleri söylemekten korkmayınız” tavsiyeniz ışığında, her zaman ve zeminde evrensel gerçekleri belirtmeye ve savunmaya devam ediyoruz.

Zamanın ruhunun; yepyeni bir anlayış ve idrak ile Kamu Denetim Sistemimizin ve Denetim kurullarımızın etkin ve güçlü hale getirilmesini gerektirdiğini görüyoruz. Hesap verebilir ve verimli bir yönetim için, başarılı ve etkin bir denetim sistemine geçiş, sadece denetim mensuplarının mesleki bir sorunu değil, insanımızın refah ve mutluluğunu etkileyen, türk demokrasisinin seviyesini belirleyen bir mahiyet arz etmektedir. Bu anlamda meslek mensuplarımızın fonksiyonel bağımsızlıklarının sağlanması, özlük haklarının hak edilen seviyeye yükseltilerek, iadeyi itibarın sağlanması hayati önemdedir.

İdealist ve fedakâr insanların oluşturduğu meslek camiamızın hedefi yeni bir bürokratik hegemonya oluşturmak değil, Türk Kamu Yönetimini içinde bulunduğu sanal dünyasından çıkartıp, küresel düzeyde gerçekler dünyasının başarılı bir aktörü haline getirmek hedefine katkı sunabilmektir. Bu sessiz çığlığımızın duyulmasını ümit ediyoruz.

Büyük Atatürk’ün aziz hatırası huzurunda, öncelikle Türk tarihinin bütün şehitlerine ve şehit meslektaşlarına rahmet dilerken,

Yorulmamak üzere birlikte yola çıktığımız tüm dava arkadaşlarımı selamlıyor ve saygılarımı arz ediyorum.

A. Alper Orkun

DENETDE

Genel Başkanı

 

logo

“Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminde Denetim” Konusundaki Denetim Birimlerinin Görüş ve Önerileri Açıklandı.

DENETDE Devlet Denetim Elemanları Derneği Yönetim Kurulu adına Başkan A. Alper ORKUN
tarafından 06.03.2018 tarih ve 2018/27 sayılı yazı ile Teftiş Kurulu/Rehberlik ve Denetim
Başkanlığı/Denetim Kurulu/ Kontrolörler Kurulu gibi teftiş ve denetimle görevli (49) birime
gönderilen “Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminde Denetim” konulu 10 adet soruya cevap
gönderen kurumların ve bir emekli denetim elemanının görüş ve önerileri aşağıda yer almıştır.

SORU : 1
Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminde Kamu Denetim Birimleri, kamu yönetimi şeması içerisinde
nerede yer almalıdır? Bağlı olunması gereken makam vb. konulardaki görüş ve önerilerinizi
paylaşınız.
T.C AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“ Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminin, mevcut Bakanlık/Genel Müdürlüklerin teşkilatlanmalarına ilişkin olarak
bu aşamada herhangi bir değişiklik getirmediği görülmektedir. Bu nedenle mevcut şekliyle Bakanlık/Genel
Müdürlük merkez teşkilatında yer almakta olan denetim birimlerinin bulundukları Bakanlığın/Genel Müdürlüğün en
üst amirine (Bakan/Genel Müdür) bağlı olarak devamı önerilmektedir.
Yine örneğin Vergi Müfettişlerinin görevlerini yerine getirirken Maliye Bakanına veya Gelir İdaresi Başkanlığına
bağlı olarak görevlerini yürütmeleri yaptıkları görevin işleyişine uygundur. Ancak Denetim Birimleri için bir üst
kurul ihtiyacı bulunmakta olup, Cumhurbaşkanlığı bünyesinde şu anda Maliye Bakanlığı bünyesinde faaliyet
gösteren İç Denetim Koordinasyon Kuruluna benzer bir kurul kurulmalı ve bu kurul İç Denetim Koordinasyon
Kurulunun iç denetim ile ilgili yürüttüğü göreve benzer şekilde faaliyette bulunmalıdır.”

T.C SAĞLIK BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“ Denetim birimleri fonksiyonları itibariyle literatürde kurmay birimler olarak nitelendirilmektedir. Kurmay birimlerin
ana hizmet birimleri içerisinde gösterilmesi yönetim bilimi ilkelerine uygun değildir. O nedenle kamu yönetsel
denetim birimleri kamu yönetimi birimlerinin “danışma ve denetim birimleri” içerisinde yer almalıdır.
Kamu yönetsel denetim birimlerinin temel olarak denetim, inceleme, araştırma, soruşturma, yönetimi/mevzuatı
geliştirecek çalışmalar yapma, rehberlik etme görevleri bulunmaktadır. Bu temel görevlerin hakkıyla yapılabilmesi
için bünyesinde yer aldıkları organizasyon içinde en üst yöneticiye yani bakanlık teftiş kurullarının bakana, genel
müdürlük teftiş kurullarının genel müdüre vb. bağlı olması gerekir.
Öte yandan CB Hükümet sisteminde yürütme erki tek seçilmiş olan Cumhurbaşkanından oluşmaktadır. Bu
noktada birinci önerimiz yönetsel denetim birimlerinin CB bünyesinde tek çatı altında birleşmesidir. Bu tek çatıya
Türk Teftiş Kurulu, Devlet Teftiş Heyeti, Türkiye Teftiş Kurulu, Teftiş ve Denetim Kurulu, Teftiş ve Denetim Üst
Kurulu vb. isimler verilebilir. Bu çatı içerisinde uzmanlık alanına göre veya bakanlıklara göre bölümler veya
bürolar oluşturulabilir.

2

İkinci önerimiz, mevcut kamu yönetsel denetim birimlerinin üzerinde CB’na doğrudan bağlı bir koordinasyon birimi
veya üst birim oluşturulmasıdır. (ismi Teftiş ve Denetim Koordinasyon Kurulu, Türk Teftiş Kurulu, CB Teftiş ve
Denetim Kurulu Başkanlığı, Teftiş ve Denetim Üst Kurulu vb. olabilir.) Bu üst birim denetim, inceleme, soruşturma
ve rehberliğe ilişkin yöntem ve teknikleri geliştirmek, denetim alanındaki standart ve ilkelerin oluşturulmasını
sağlamak, denetim/soruşturma rehberleri hazırlamak, denetimlerin etkinliğini ve verimliliğini artırıcı tedbirler
almak, denetim birimlerinin performanslarını değerlendirmek ve denetlemek, denetim elemanlarının en üst
standartlara uygun olarak yetiştirilmelerini sağlamak, kamu yönetiminin daha iyi hizmet vermesine, başta insan
kaynağı olmak üzere kaynaklarını etkin ve verimli kullanılmasına, yolsuzluk ve usulsüzlüklerin önlenmesine
yönelik çözümler ve öneriler geliştirmekle görevli olmalıdır.”
T.C DEVLET DEMİRYOLLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ- Teftiş Kurulu Başkanlığı Müfettişlerinin
görüş ve önerileri:
“-Başmüfettiş İ. Ercan KARACAOĞLU : Kamu denetim birimlerinin, kamu yönetim şeması içinde doğrudan
Cumhurbaşkanlığı Makamına bağlı olması gerektiği görüş ve kanaatindeyim.
-Başmüfettiş A. Hamdi YANILMAZ : CB Hükümet Sisteminde, yürütmenin başının CB olması nedeniyle CB
bünyesinde kamu denetim birimleri arasında koordinasyon ve işbirliğini sağlayacak bir “Denetim Üst Kurulu”
oluşturulması ve denetim birimlerinin bağımsız ve tarafsız bu yapı altında çalışmaları uygun olacaktır. Ayrıca
denetim birimleri arasında yaşanan unvan farklılaşmasının önüne geçilmelidir.
-Başmüfettiş Kasım ÇELİK : CB Hükümet sisteminde, kamu denetim birimlerinin, kamu yönetimi şeması
içerisinde Cumhurbaşkanlığı veya Başbakanlık Makamına bağlı kurulacak bir kamu denetim-rehberlik-
danışmanlık gibi bir birime bağlı olmasının uygun olacağını düşünüyorum.
-Başmüfettiş İlker ARIN : Kamu denetim birimlerinin kamu yönetim şeması içerisinde tamamının CB’na bağlı
olması burada kurum ve kuruluşlar itibariyle iş bölümünün yapılması uygun bulunmuştur.
-Başmüfettiş Erdem GÜNAYDIN : Bakanlık ve KİT’lerdeki teftiş kurulu müfettişleri Sayıştay Denetçilerinden farklı
olarak yaptıkları soruşturmalar sonucu ceza önerisinde bulunulduğundan CB’na bağlı ortak bir yapı tesis edilmesi,
-Müfettiş Fatih DEMİR : Kamu denetim birimlerinin, kamu yönetim şeması içerisinde doğrudan CB Makamına
bağlı olması gerektiği görüş ve kanaatindeyim.
-Salih AĞIRSOY : CB Hükümet Sisteminde kamu denetim birimleri, kamu yönetimi şeması içerisinde yürütme
bölümünde CB’na direk bağlı bir denetim birimi/kurulu altında yer almalıdır.
-Mehmet Salih ZEYDAN : Kamu denetim birimleri CB Devlet Denetleme Kurulu bünyesinde yer almalıdır.
-Müfettiş Yrd. Sinan ÇELİK : Kamu denetim birimleri CB bünyesinde kurulacak bir üst denetim birimi içerisinde
konumlandırılmalıdır.”

T.C DEVLET DEMİRYOLLARI TAŞIMACILIK A.Ş GENEL MÜDÜRLÜĞÜ-Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ CB Hükümet Sisteminde kamu denetim birimleri bulunduğu organizasyon içerisindeki üst yönetici veya en üst
organa bağlı olarak çalışması, denetim birimlerinin üst yönetim tarafından desteklenmesi ve bağımsızlığının
sağlanması için önemlidir. Örneğin KİT’lerdeki Teftiş Kurulu Başkanlıklarının, banka teftiş kurulları örneğinde
olduğu gibi Yönetim Kuruluna veya Yönetim Kurulu Başkanına bağlı olarak çalışması,”

3

T.C TÜRKİYE LOKOMOTİF VE MOTOR SANAYİİ A.Ş GENEL Md.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“Türk idare sisteminin başı olarak kamu yönetiminin tek bir merkezden- Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi-
yönetilmesinden dolayı, yönetimin ayrılmaz bir fonksiyonunu icra eden Türk denetim teşkilatının da bu yönetime
bağlı, bu merkezi idarenin bünyesinde kısa, orta ve uzun vadeli planlar ile devletin genel hedefleriyle uyumlu bir
şekilde faaliyette bulunması gerekmektedir. Merkezi idarenin plan ve programlarına uyumun kontrolunun yanı
sıra, kamu varlık ve kaynaklarının etkin kullanımı, hata, hile ve suiistimallerin önlenmesi, yönetimsel etkinliğinin
artırılması gibi fevkalade ehemmiyetli hususların söz konusu merkezi yönetim adına yapılan uygulamaların tepe
yönetimi adına ortak denetim standartlarına göre denetlenmesi ve rapor edilmesi denetim faaliyetlerinin sadece
tek bir birimde tek bir yönetici tarafından değerlendirilmesi handikapını bertaraf edebilecektir.
Kamu denetiminde rol alan denetim birimlerinin 5018 sayılı Yasada olduğu gibi bir kurula bağlı olarak faaliyette
bulunması, tüm denetim çalışmalarının bu üst birimi de bilgilendirecek şekilde gerçekleştirilmesi tek bir yöneticiye
bağlı ve onun kontrolün da çalışan bir birim yerine merkezi idarenin de denetim sonuçlarından bilgi sahibi
olabileceği ve değerlendirme imkanı bulabileceği bir organın oluşturulması gerekir. Bu sebeple “Devlet Denetleme
Üst Kurulu” şeklinde bir üst kurulun CB Makamına bağlı olarak oluşturulması, belirlenen tüm denetim birimlerinin-
istisnaların olması mümkündür- bu kurula bağlı bir şekilde çalışmalarını yürütmesi uygun olacaktır. Bu minvalde
olmak üzere halihazırda CB Makamına bağlı olarak faaliyette bulunan “Devlet Denetleme Kurulu”da bahse konu
üst kurul yerine yeniden yapılandırılıp, devlet denetim birimlerinin üst çatısı olarak belirlenebilir.”
ETİ MADEN İŞLETMELERİ GN. MD.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“Kamu denetim birimlerinin bir kurula bağlı olarak faaliyette bulunması, tüm denetim çalışmalarının
bu üst kuruluda bilgilendirecek şekilde gerçekleştirilmesi, tek bir yöneticiye bağlı ve onun kontrolün
da çalışan bir birim yerine, merkezi idarenin de denetim sonuçlarından bilgi sahibi olabileceği ve
değerlendirme imkanı bulabileceği bir ortamın oluşturulmasında fayda mülahaza edilmektedir. Bu
bağlamda “Devlet Denetleme Kurulu” şeklinde bir üst kurulun çatısı altında tüm denetim birimlerinin
bu kurula bağlı bir şekilde çalışmalarını yürütmesi uygun olacaktır.”
DENETDE ESKİ BAŞKANI FAZLI KÖKSAL’ın görüş ve önerileri
“Tüm denetim birimlerinin oluşturulacak “Kamu Denetim Kurumu” nun altında toplanması, Kamu Denetim
Kurumunun da yönetimin bir parçası olarak, CB’da Cumhurbaşkanı Yardımcılarından birisine bağlı olarak görev
yapmasının uygun olduğunu düşünüyorum. Denetim elemanlarında yine branşlaşma esas alınmalı, Kamu
Denetim Kurumu Başkanının altında, oluşturulacak Bakanlıkların sayısı kadar Denetim Başkanlığı oluşturulmalı,
Örneğin; Maliye, Ulaştırma- Haberleşme, Orman ve Su İşleri Denetim Başkanlıkları gibi.
Bakanlıklara bağlı tüm denetim birimleri bu Başkanlıkların altında toplanmalı. CB ve ilgili Bakanlıklara intikal
edecek tüm şikayetler bu Denetim Başkanlıklarına intikal etmeli, birden fazla kurumu ilgilendiren soruşturmaların
takip ve görevlendirilmesi ile Müfettişlerin müşterek çalışması, terfi ve atamaları ise Kamu Denetim Kurulu
tarafından yerine getirilmelidir. Olağan denetimlerin yapılması da Kamu Denetim Kurulu tarafından belirlenecek
esaslar çerçevesinde ilgili Denetim Birimi Başkanlığınca yürütülmelidir.
Böyle bir yapılanma mükerrer denetimi engelleyecek, denetimde kurumlar arası koordinasyonu sağlayacak,
başka birimlerdeki uzman denetim elemanlarının bilgi ve deneyiminden yararlanmayı sağlayacak, müşterek
çalışmaları kolaylaştıracaktır.
Bu yapılanmada Sayıştay ‘ın ayrı bir yapı olarak durması çok uygun değildir. Bu nedenle ya Sayıştayın Kamu
Denetim Kuruluna bağlanması ya da tüm denetim birimlerinin Sayıştay ile irtibatlandırılması uygun olacaktır.”

4

SORU : 2
Oluşturulması planlanan “Türk Kamu Denetim Kanunu” içeriğinde hangi hususlar yer almalıdır? Söz
konusu düzenleyici işlemin kapsamı, amacı ve gerekçesi konusundaki görüş ve önerilerinizi
paylaşınız?

T.C AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“Kanunda her şeyden önce bir unvan birliği sağlanmalıdır. Tüm denetim birimlerince örneğin Adalet Bakanlığının
UYAP sistemi gibi ortak bir sistem kullanılmalıdır ki bu meslek de standartların oluşumun ve mesleki kültürün
oturmasını sağlayarak hızlandıracaktır. CB bünyesinde tüm denetim birimlerinin çalışma usul ve esaslarını
belirleyen bir üst kurul kurulmalıdır. Özlük hakları ile ilgili düzenlemeler bu kanunda yer almalıdır.”
T.C SAĞLIK BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“3046 sayılı Kanunun 6. Ve 23. Maddelerinde ve bakanlıkların teşkilat kanunlarında da genel olarak teftiş veya
denetim birimlerinin kuruluş ve görevlerine ilişkin temel hususların belirtilmesi ile yetinilmektedir. Dolayısıyla
bakanlıklara, kamu kurum ve kuruluşlarına bağlı teftiş ve denetim birimlerinin çalışma esas ve usullerini,
teftişin/denetimin temel prensiplerini, teftiş elemanlarının işe alınma, görev, yetki ve sorumluluklarını, müfettişlik
güvencesini, teftişe tabi olanların yükümlülüklerini vb. konuları düzenleyen genel/temel bir kanun
bulunmamaktadır. Bu hususlar tali mevzuatla (tüzük ve yönetmelik) düzenlenmektedir. Tali mevzuatla yapılan
düzenlemelerde her kurum kendine göre düzenleme yapmakta, ulusal standart sağlanamamaktadır. A.B.D’deki
Genel Müfettişlik Kanunun örneği de dikkate alınarak teftiş ve denetim birimlerini düzenleyen bir kanun
çıkartılmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.
Kanunun amacı, kamu kurum ve kuruluşları bünyesinde yer alan teftiş ve denetim birimlerinin çalışma esas ve
usullerini, teftiş ve denetimin ilkelerini, denetim elemanlarının işe alınma, görev, yetki, sorumluluk ve güvenceleri
ile denetlenenlerin yükümlülüklerini, CB bünyesinde oluşturulacak olan üst birimin görev ve yetkilerini, denetim
elemanlarının yetiştirilmelerini vb. hususları belirlemek olmalıdır. Buna özlük hakları da dahil edilebilir.
Kanun, tüm kamu kurum ve kuruluşlarının yönetsel teftiş ve denetim birimleri ile denetime tabi olanları
kapsamalıdır.”

T.C DEVLET DEMİRYOLLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ- Teftiş Kurulu Başkanlığı Müfettişlerinin
görüş ve önerileri:
“Başmüfettiş İ. Ercan KARACAOĞLU : Hazırlanması planlanan “Türk Kamu Denetim Kanunu” içeriğinde,
denetçilerin görev tanımları, özlük hakları, yetkileri, işe alınmalarının düzenlenmesi gerektiği, bu kapsamda 657
sayılı DMK’da sayılan hizmet sınıfları içerisinde “Denetim Hizmetleri Sınıfının” eklenmesi gerektiği kanaatindeyim.
Başmüfettiş A. Hamdi YANILMAZ : Kanunun içeriğinde, Türkiye de ki kamu denetiminin temel sorunlarından olan
hukuki yapının yeterli duruma getirilmesi ve düzenlenmesi, denetimin tarafsız bir yapı içerisinde işlemesindeki
aksaklıkların çözümü, denetim standartlarının belirlenmesi, denetimde açıklık ile denetim personelinin yetersizliği,
eğitim ve motivasyon eksikliğinden kaynaklanan sorunların giderilmesi, çağdaş denetim tekniklerinin kullanılması,
unvan farklılaştırılmasının giderilme i gibi sorunlara çözüm getirilmelidir.
Başmüfettiş Kasım ÇELİK : Kanunun içeriğinde tüm kamuda uygulanacak denetim usul ve esasları ile izlenecek
yöntemlerin yeknesaklığı da temin edecek şekilde hazırlanması, düzenleyici işlemin amacı tüm kamuda
yürütülecek olan denetim hizmetlerinde yeknesaklığın sağlanması, ortak uygulanacak usul ve yöntemlerin
belirlenmesi olmalıdır.

5

Başmüfettiş İlker ARIN : Kanunun içeriğinde denetçilerin görev tanımları, özlük hakları, yetkileri, işe alınmaları
ayrıntılı düzenlenmelidir.
Başmüfettiş Erdem GÜNAYDIN : Kanuna yurtdışı eğitimi mutlaka konulmalı,
Müfettiş Fatih DEMİR : Kanunun içeriğinde, denetçilerin görev tanımları, özlük hakları, yetkileri, işe alınmalarının
ayrıntılı düzenlenmesi gerektiği, bu kapsamda 657 sayılı DMK’ da sayılan hizmet sınıfları içerisinde “Denetim
Hizmetleri Sınıfının” eklenmesi gerektiği,
Salih AĞIRSOY : Kanunun içeriğinde, denetim raporlarının bağlayıcılığını artırıcı düzenlemenin yapılmasının
denetim mekanizmasının işlevselliğini artıracağı,
Mehmet Salih ZEYDAN : Kanunda denetim personeli ayrı bir kamu idare sınıfı olarak tanımlanmalı ve özlük
hakları ile yetkileri açıkça belirtilmelidir.
Müfettiş Yrd. Sinan ÇELİK : Yapılacak düzenlemelerle Denetim Hizmetleri Sınıfı dahil edilmeli bu sınıfın yetkileri ,
özlük hakları, görev ve sorumlulukları detaylı olarak belirtilmelidir.”
T.C DEVLET DEMİRYOLLARI TAŞIMACILIK A.Ş GENEL MÜDÜRLÜĞÜ-Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Kanun kapsamında Bakanlık bünyesindeki denetim birimlerinin yanı sıra, mevcut personel sayısı, teşkilat yapısı
ve bütçeleri göz önüne alındığında KİT’ler ile özel bütçeli ve diğer kamu idareleri bünyesindeki denetim
birimlerinin de yer almasının sağlanması denetimde yeknesaklığın ve denetim birimlerinin güçlendirilmesi
açısından önem arz etmektedir.”

T.C TÜRKİYE LOKOMOTİF VE MOTOR SANAYİİ A.Ş GENEL Md.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Kanunun muhtevasında (konu, amaç, kapsam gibi genel hususların dışında) denetim faaliyetlerinin
tanımlanması (teftiş, inceleme, soruşturma, kontrol, iç kontrol, iç denetim gibi kavramlar-Not; bu kavramların
ayrıntılı tanımlanması önemlidir.) yapılarak şu şekilde alt başlıklar tanımlanabilir, denildikten sonra Başkanlık ca
bir Kanun taslağı hazırlanmıştır.”
ETİ MADEN İŞLETMELERİ GN. MD.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Türk Denetim Kanunu muhtevasında konu, amaç, kapsam gibi genel hususların dışında denetim faaliyetlerinin
tanımlanması, teftiş, inceleme, soruşturma kavramlarının içinin doldurulması önem arz etmektedir. Yine denetim
birimi başkanlarının atanması, denetim elemanlarının alımı, yetiştirilmesi, görevlendirilmesi, görev, yetki ve
sorumlulukları, müfettişlik güvenceleri (kendi istekleri, mahkeme kararı ve/veya sağlık sorunları dışında görevden
alınamama), özlük hakları gibi hususlara mutlaka yer verilmelidir.
DENETDE ESKİ BAŞKANI FAZLI KÖKSAL’ ın görüş ve önerileri
“ Kanunda Kamu Denetim Kurumunun yapısı, denetim elemanlarının görevleri, yetkileri yer almalı. Denetimin
bağımsızlığı mutlaka yer almalıdır. Denetimin sağlıklı olması için kamu görevlilerinin “eşli ve sürekli” statüde
olması gerekir. Müfettişler kesinlikle sözleşmeli statüde yer almamalı ve bu husus kanunda açıkça belirtilmelidir.
Ancak denetim elemanlarının mevzuatı takip etmesi ve ilk günkü heyecanla görevini sürdürmesi için, periyodik
(örneğin 5 yıl) aralarla mesleki bilgilerinin kontrolü amacıyla sınava tabi tutulmalı, performansları ve sınav
sonuçları yetersiz olan denetim elemanları başka görevlere aktarılmalıdır.
Sayıştay’ın yeniden organizasyonu da Kamu Denetim Kanunu çerçevesinde ele alınabilir.

6

SORU: 3
Kamu denetim birimlerinin isimleri ve denetim elemanlarının unvanları ne olmalıdır? Konu ile ilgili
görüş ve önerilerinizi gerekçeli şekilde paylaşınız.
T.C AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“ Kamu yönetimi içinde yer alan bütün denetim birimlerinin aynı isim ile denetim elemanlarının da aynı unvanlar
adı altında çalışması önerilmektedir. Müfettiş unvanı kamu sisteminde ve toplumda kabul görmüş bir unvandır.
Tüm denetim elemanlarının Müfettiş/Başmüfettiş unvanı almasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.
Bu manada denetim birimlerinin isimlerinin de en fazla kabul gören ve uygulamada da yaygın bir şekilde
kullanılan “Teftiş Kurulu Başkanlığı” olması uygun olacaktır.
T.C SAĞLIK BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“ Genel kabul görmesi ve TODAİE’nin araştırması da dikkate alınarak teftiş ve denetim birimlerinin “Teftiş Kurulu “
şeklinde yapılandırılması önerilmektedir.
2011 yılında yapılan düzenlemeler sonrasında teftiş denetimi yapan denetim elemanları için müfettiş, denetçi ve
uzman kavramları kullanılmaktadır. Bu alanda kavram karmaşasına son vermek için “müfettiş” kavramı
önerilmektedir. Zira müfettiş kavramı imparatorluk döneminden itibaren kullanılan bir kavram olup, güvene dayalı
güçlü bir algısı oluşmuştur. Bu kavram insanların hafızasında, zihniyet dünyasında yer etmiştir. Kamuoyu
nezdinde güçlü bir anlam yükü bulunmaktadır.
T.C DEVLET DEMİRYOLLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ- Teftiş Kurulu Başkanlığı Müfettişlerinin
görüş ve önerileri:
“ Başmüfettiş İ. Ercan KARACAOĞLU : Kamu denetim birimlerinin isminin Teftiş Kurulu Başkanlığı, görev yapan
denetim elemanlarının unvanının ise Müfettiş olması gerektiği kanaatindeyim.
Başmüfettiş A. Hamdi YANILMAZ : Kamu denetim birimlerinin isimleri Teftiş Kurulları olarak devam edebilir,
denetim elemanlarının unvanlarının ise Müfettiş olarak devamı sağlanabilir.
Başmüfettiş Kasım ÇELİK : Tüm kamuyu da kapsayıcı mahiyette, Kamu Denetim ve Rehberlik Birimi, bu
birimlerde görev yapacak personelinde Kamu Denetçi Yrd., Kamu Denetçisi ve Kamu Başdenetçisi şeklinde
düzenlenmesi uygun olacaktır.
Başmüfettiş İlker ARIN : Kamu denetim birimlerinin ismi Teftiş Kurulu Başkanlığı, denetçilerin unvanları müfettiş
olarak belirlenmelidir.
Başmüfettiş Erdem GÜNAYDIN : Türkiye Cumhuriyeti Bakanlık ve KİT’ler Teftiş Kurulu adı konulması,
Müfettiş Fatih DEMİR : Kamu denetim birimlerinin isminin Teftiş Kurulu Başkanlığı, görev yapan denetim
elemanlarının unvanının ise Müfettiş olması gerektiği kanaatindeyim.
-Salih AĞIRSOY : Kamu denetim birimlerinin isimleri içerisinde “Kurul” ibaresi geçmelidir. Denetim elemanlarının
unvanları Müfettiş vb. olmalıdır.

7

-Mehmet Salih ZEYDAN : Yetki alanına göre birimler isimlendirilmeli ve bu birimler gruplar olarak ayrıştırılmalıdır.
(KİT Grup Başkanlığı-TCDD Gn. Md. İhtisas Grubu..vb.) unvanları ise teftiş eden anlamı ile en doğru karşılığı
veren Müfettiş ismi ile devam edilmelidir.
Müfettiş Yrd. Sinan ÇELİK : Yetki alanına göre birimler isimlendirilmeli ve bu birimler gruplar olarak
ayrıştırılmalıdır. (KİT Grup Başkanlığı-TCDD Gn. Md. İhtisas Grubu..vb.) unvanları ise teftiş eden anlamı ile en
doğru karşılığı veren Müfettiş ismi ile devam edilmelidir.”
T.C DEVLET DEMİRYOLLARI TAŞIMACILIK A.Ş GENEL MÜDÜRLÜĞÜ-Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Denetim birimleri ve denetim elemanları için önerilen isim ve unvanlar aşağıdaki gibidir:
a- Rehberlik ve Denetim Kurulu Başkanlığı ve Denetçi
b- Denetim Hizmetleri Başkanlığı ve Denetçi
Kamuoyunda hata arayan ve ceza veren klasik Teftiş Kurulu ve Müfettiş algısının ortadan kaldırılması ile
olası İç Denetim ve Teftiş Kurullarının birleştirilmesi durumunda yukarıda yer verilen isimlerin uygun
olacağı düşünülmektedir.”
T.C TÜRKİYE LOKOMOTİF VE MOTOR SANAYİİ A.Ş GENEL Md.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Denetim faaliyetlerinin salt kontrol/denetim işlemlerinin ötesinde hususi bir kariyer meslek olması hasebiyle
tarihi tecrübeleri göz önünde tutarak müfettiş unvanının göz önünde bulundurulması tavsiye edilebilir. Bu sebeple
isim olarak teftiş kurulu ve müfettiş unvanlarının ön plana çıkarılması idari, sosyal ve psikolojik amiller
çerçevesinde değerlendirilmelidir.
Diğer taraftan Hazine Kontrolörleri Kurulu gibi denetim birimlerinin de kendi unvan ve mesleki organizasyon
isimlendirmelerini muhafaza etmelerinde hali hazırda bir mahsur bulunmamakta olup, bu birimlerin bu minvaldeki
görüş ve önerilerinin dikkate alınmasında fayda mülahaza edilmektedir.”
ETİ MADEN İŞLETMELERİ GN. MD.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Denetim faaliyetlerinin kontrol/denetim işlemlerinin çok ötesinde hususi bir kariyer mesleği olması nedeniyle
“müfettiş” unvanının göz önünde bulundurulması uygun olacaktır.”
DENETDE ESKİ BAŞKANI FAZLI KÖKSAL’ ın görüş ve önerileri
“ Denetim elemanlarının unvanlarının tekleştirilmesi kararına varmadan, kamuda çok da yararlı olmayan iç
denetim uygulamasına devam edilip edilmeyeceğine karar verilmesi gerekir. Eğer iç denetim uygulamasına son
verilecekse, tüm denetim elemanlarına Türkçe olması nedeniyle DENETÇİ unvanı verilmesi, daha doğrusu kurum
ayırmaksızın KAMU DENETÇİSİ unvanı uygundur. Ama iç denetim müessesesi devam edecekse İÇ DENETÇİ
unvanı kullanılacaksa o zaman İç Denetçiler dışındaki tüm denetim elemanlarının unvanının MÜFETTİŞ olarak
değiştirilmesi, Müfettişler için kurum isimlerinin kullanılmaması hepsine KAMU MÜFETTİŞİ denilmesi uygun
olacaktır.”

8

SORU : 4
Denetim birimlerinin çalışma usul ve esasları konusunda gerçekleştirilmesi gereken değişiklikler ile
üretilen raporların kamuoyu ile paylaşılmasını sağlayacak şeffaf bir sistemin kurulması hususundaki
görüş ve önerilerinizi gerekçeli şekilde paylaşınız.
T.C AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“ Denetim birimlerinin çalışma usul ve esasları CB bünyesinde kurulması önerilen üst kurul tarafından
belirlenmelidir. Tüm Bakanlık Teftiş Kurulu Başkanları bu üst kurulun doğal üyesi önerilir.
Raporların kamuoyu ile paylaşılması konusu ise gizlilik ve kamu yararı konusu göz önünde bulundurularak
planlanması gereken bir konu olup bu konunun daha ileri zamanlarda ele alınıp üzerinde çalışılmasında fayda
görülmektedir.”
T.C SAĞLIK BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“ Çalışma usul ve esaslarının temel prensiplerinin Kamu Denetimi Kanunu ile düzenlenmesinin uygun olacağı
değerlendirilmektedir.
Teftiş Kurulları “Kurul” olma niteliğine uygun çalışma usulleri belirleyebilmelidir. Örneğin, gerekli görülen önemli
konularda kurul oluşturulabilir. Bu şekilde katılımcılık da artırılmış olur.
Denetim birimlerinin şeffaflaştırılması konusunda iki boyut üzerinde durulabilir. Denetim birimleri 5018 sayılı
Kanun çerçevesinde her yıl “Yıllık Birim Faaliyet” raporları yayınlayabilir. Ayrıca R.G’de yayınlanan Kamu İç
Kontrol Standartları Tebliğinde tespit edilmiş olan standartların tüm denetim birimlerinde titizlikle uygulanması
önerilmektedir.
İkinci boyut denetimin çıktıları olan raporların kamuoyu ile paylaşılması boyutudur. Bu bağlamda öncelikle devlet
sırları, ticari sırlar, hasta mahremiyeti, istihbari bilgiler ,,kişisel veriler vb. bilgilerin paylaşılması noktasında
sınırlamalar gündeme gelebilir. Bu paylaşım çağımızın en önemli iletişim aracı olan internet ortamında yapılabilir.”

T.C DEVLET DEMİRYOLLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ- Teftiş Kurulu Başkanlığı Müfettişlerinin
görüş ve önerileri:
“Başmüfettiş İ. Ercan KARACAOĞLU : “Bahsi geçen paylaşımın yapılan soruşturmalar için sakıncalı olabileceği,
zira kişilerden alınan ifadelerin mahremiyetinin olması gerektiği, soruşturma raporları haricinde kalan diğer
raporlarınsa paylaşılabileceği kanaatindeyim.
Başmüfettiş A. Hamdi YANILMAZ : Denetim birimlerinin çalışma usul ve esasları belirlenirken, denetimin
bağımsızlığının temel ölçütleri olan dış etkilerden uzak kalınması, denetim kurumunun personelini atamada tam
yetki sahibi olması, denetlediği kurumlarla bağlantısının olmaması hususlarının göz önünde bulundurulması, etkin
ve objektif bir denetim için hem kamu kurumlarının hem de denetim standartlarının önceden belirlenmiş olması
gerekmektedir.
Denetim sonucunda düzenlenen raporların ilgili kurum tarafından kamuoyuna duyurulması kamu yönetiminin
açıklığa kavuşturulmasında verimliliğe yöneltilmesinde, vatandaşların yönetime katılmasında etkin bir rol
oynayacaktır.
Başmüfettiş Kasım ÇELİK : Kamuyu ilgilendiren konulara yönelik denetim raporlarının resmi gazetede veya yeni
kurulacak kamu denetimi biriminin internet sitesinde yayımlanması faydalı olacaktır.
Başmüfettiş İlker ARIN : Bilgi Edinme Kanunu çerçevesinde konu ile ilgisi olanlar hazırlanan raporlardan bilgi
sahibi olduklarından ayrıca bir görüş belirtilmemiştir.

9

Başmüfettiş Erdem GÜNAYDIN : Teftiş Kurulu Müfettişleri her yıl en az 2 ay hizmet değişen dünya ahvali ve
kurum mevzuatlarının özümsenmesi ile kişiliklerinin gelişmesi sosyal ve psikolojik eğitime tabi tutulması,
Müfettiş Fatih DEMİR : “Bahsi geçen paylaşımın yapılan soruşturmalar için sakıncalı olabileceği, zira kişilerden
alınan ifadelerin mahremiyetinin olması gerektiği, soruşturma raporları haricinde kalan diğer raporlarınsa
paylaşılabileceği kanaatindeyim.
-Salih AĞIRSOY : Denetim birimlerinin çalışma usul ve esasları konusunda, ülke genelinde bölge denetim
birimleri oluşturulması denetimi kolaylaştırıcı bir unsur olabilir. Üretilen raporların kamuoyu ile paylaşılmasını
sağlayacak şeffaf bir sistemin kurulması, gizlilik gerektiren raporlar hariç olmak kaydıyla, kamuoyu üzerinde
devletin etkin bir şekilde denetlendiğini takip etmesi açısından olumlu bir etki yaratabilir.
Mehmet Salih ZEYDAN : Kamuoyuna Müfettişce hazırlanan raporun sunulması Müfettişi hedef halinde
gösterebileceğinden ve Müfettişin, Başkanlığın tarafsızlığını etkileyebileceğinden şeffaf bir sistem için farklı bir
minvalde işlem yapılması uygun olacaktır.
Müfettiş Yrd. Sinan ÇELİK : Üretilen raporların kamuoyu ile paylaşılması şeffaflığı ve denetim personelinin
etkinliğini artıracaktır.”
T.C DEVLET DEMİRYOLLARI TAŞIMACILIK A.Ş GENEL MÜDÜRLÜĞÜ-Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Bu husus da bir görüşü bulunmamaktadır.”
T.C TÜRKİYE LOKOMOTİF VE MOTOR SANAYİİ A.Ş GENEL Md.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Bu husus da denetim raporlarındaki özel, kişisel ve stratejik öneme haiz konuların kesinlikle 3. Kişiler ile
paylaşılmaması, kişisel/ulusal hak ve menfaatler açısından önem arz etmektedir.
Diğer taraftan kamuoyuna mal olmuş müstesna konuların ve raporların paylaşılması, yeri ve zamanı açısından
olduğu kadar ulusal menfaatler açısından da faydalı olabilecektir. Hangi denetim raporlarının yayınlanıp
yayınlanmayacağı hususunda belirli ölçütler geliştirilerek Denetim Kanunu veya ilgili Yönetmelik hükümlerinde yer
verilmesi mümkündür.”
ETİ MADEN İŞLETMELERİ GN. MD.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“Kamu kaynaklarını kullanarak görev yapan kamu idarelerinin yapmış oldukları işlemler ile bunların sonuçları
hakkında, bu kaynakların sahibi konumunda bulunan halkın, çeşitli denetim raporları vasıtasıyla bilgilendirilmesi
vatandaşlık hakkıdır. Hangi denetim raporlarının yayınlanıp yayınlanmayacağı hususu, Denetim Kanunu
içerisinde yer verilerek veya bir yönetmelik tanzim edilerek düzenlenebilir.”
DENETDE ESKİ BAŞKANI FAZLI KÖKSAL’ ın görüş ve önerileri
“ Düzenlenen raporlar, gerekli tetkik mekanizmalarından geçip ilgili merci tarafından onanana kadar gizliliğini
muhafaza etmeli, bu aşamadan sonra kamuoyunu ilgilendiren rapor sonuçları Kamu Denetim Kurulu Başkanlığı
tarafından basın açıklaması ile kamuoyu ile paylaşılmalı, kamuoyunu ilgilendirmeyen raporlarda ilgililerin talebi
üzerine Bilgi Edinme Yasası çerçevesinde ilgililere bildirilmelidir.”
SORU: 5
Denetim birimlerinin başarıları veya başarısızlıklarının, performanslarının nasıl ölçülmesi gerektiği
konusundaki görüş ve önerilerinizi paylaşınız?

T.C AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“ Performans kriterleri her bir denetim birimi için ayrı ayrı belirlenmelidir. Kanunun hazırlık aşamasında her
denetim birimi bu konuda ayrıca çalışma yaparak daha ayrıntılı bir rapor göndermelidir.”

10
T.C SAĞLIK BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“ Denetim birimleri Türkiye uygulamasında rutin olarak denetlenen birimler değildir. Öncelikle denetim birimlerinin
yönetsel birimlerde olduğu gibi rutin olarak denetlenmesi gerekmektedir. Örneğin ABD’de Genel Müfettişlikler
çapraz denetime tabi bulunmaktadır. Türkiye için teftiş kurullarının en azından denk düzeyde olan bir teftiş kurulu
tarafından denetlenmesi veya CB Hükümet Sisteminde oluşturulacak olan üst kurul tarafından denetlenmesi
zorunlu hale getirilebilir.
Denetim birimleri için performans göstergeleri tanımlanabilir. Önceden tanımlanmış bu göstergelere göre
performansları ölçülebilir.
Sonuç olarak denetim birimlerinin rutin olarak denetlenmesi ve performanslarının ölçülmesi suretiyle başarıları ya
da başarısızlıkları değerlendirilebilir.”

T.C DEVLET DEMİRYOLLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ- Teftiş Kurulu Başkanlığı Müfettişlerinin
görüş ve önerileri:
“Başmüfettiş İ. Ercan KARACAOĞLU : İfade edilen şekliyle yapılacak bir ölçümün objektif olamayacağı, çünkü
müfettişlerin yaptığı işlerin hem süre hem de kapsam açısından farklı nitelik ve büyüklükte işler olduğu
kanaatindeyim.
Başmüfettiş A. Hamdi YANILMAZ : Denetim birimlerinin başarıları ya da performanslarının oluşturulacak kriterlere
göre ölçülmesi, bu kriterlerin ise somut verilere dayandırılması gereklidir.
Başmüfettiş Kasım ÇELİK : Denetim konularında elde edilen verilerle, denetimi yapılan hizmetlerde eksiklik,
hata, kusur, kaza, olay ve noksanlıkların düzeltilme-azalma verileri, yolsuzluklardaki azalma-düşüş oranları, kamu
kaynaklarının daha verimli kullanıldığına yönelik olumlu tespitler, karlılık, verimlilik, üretkenlik vb. verileri
performans ölçümlerinde kriter olarak değerlendirilebilir.
Başmüfettiş İlker ARIN :Denetim elemanlarının başarı ve başarısızlıkları ile performansları hazırlanan teftiş
programlarını gerçekleştirme düzeyine göre değerlendirilebileceği görüşüne varılmıştır.
Başmüfettiş Erdem GÜNAYDIN : Müfettişlerce düzenlenen raporlar Teftiş Kurulu Müfettişleri arasından
oluşturulacak komisyon tarafından değerlendirilmesi raporların hazırlanmasında ve değerlendirilmesinde kaliteyi
artıracağı,
Müfettiş Fatih DEMİR: İfade edilen şekliyle yapılacak bir ölçümün objektif olmayacağı, çünkü müfettişlerin
yaptıkları işlerin hem süre hem de kapsam açısından farklı nitelik ve büyüklükte işler yaptığı kanaatindeyim.
Salih AĞIRSOY : Denetim birimlerinin başarı veya başarısızlıklarının, performanslarının ölçülmesi, düzenlenen
denetim raporlarının sonucunda ne fayda sağlandığının tespit edilmesi yoluyla olması etkin denetim yapılıp
yapılmadığı hakkında fikir sağlayabilir.
Mehmet Salih ZEYDAN : Çeşitli göstergelerin olduğu performans sistemi belirlenmeli, bu sadece rapor adedi ve
denetim sonucunda gerçekleştirilen tahsilat veya uygulanan idari ceza adedi şeklinde sınırlı verilerle olmamalıdır.
Müfettiş Yrd. Sinan ÇELİK: Çeşitli göstergelerin olduğu performans sistemi belirlenmeli, bu sadece rapor adedi ve
denetim sonucunda gerçekleştirilen tahsilat veya uygulanan idari ceza adedi şeklinde sınırlı verilerle olmamalıdır.”

11

T.C DEVLET DEMİRYOLLARI TAŞIMACILIK A.Ş GENEL MÜDÜRLÜĞÜ-Teftiş Kurulu Başkanlığı
“Denetim birimlerinin başarıları ve performanslarının etkililiği ile ilgili kavramları sadece denetçi yada müfettiş
üzerinden hareket ederek açıklamaya yada ölçmeye çalışmanın doğru bir yaklaşım olmayacağı kanaatindeyiz.
Denetim birimlerinin başarıları, denetim yapan personelin etkinliği ile birlikte denetim yapılan kurum ya da
kuruluşların tepe yöneticilerinin denetim birimlerine olan yaklaşımı, denetim raporlarına verilen önem ve denetim
birimlerini organizasyon içinde konumlandırdıkları konum ile birlikte değerlendirmek gerekmektedir.”
T.C TÜRKİYE LOKOMOTİF VE MOTOR SANAYİİ A.Ş GENEL Md.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Hemen her iş biriminde olduğu gibi mutlaka denetimin ve denetçinin ölçümlenmesi gerekmektedir. Bunun için
öncelikle denetimin usul ve esaslarının ayrıntılı olarak belirlenmesi gerekmektedir. Denetim planlarının
oluşturulması, yapılacak iş ve işlemler, bunların sırası, dikkat edilmesi ve etüd edilmesi gereken konular, çalışma
kağıtlarının düzenlenmesi, raporlamanın dili ve sunumu gibi hususlar önceden azami dikkat ve özen gösterilerek
standartlaştırılmalıdır.
Diğer taraftan inceleme soruşturma gibi oldukça farklı yaklaşım, teknik ve bilgilerin kullanıldığı konularda yapılan
çalışmaların değerlendirilmesinde güçlükler yaşanabileceği muhakkakdır. Burada rasyonel değerlendirme
ölçütlerini belirleyebilmek için gerekirse veya ihtiyaç hissedilirse yurt dışı örneklerle, adalet mekanizması
içerisinde yapılan ölçümlemelerde referans alınabilir.”
ETİ MADEN İŞLETMELERİ GN. MD.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“Bunun için öncelikle denetimin usul ve esaslarının ayrıntılı olarak belirlenmesi ve standartlaştırılması gerekir.
.Denetim faaliyetlerinde belirli standartların olması hem denetleyenler hem de denetlenenler açısından denetim
sürecine ve beklentilerine netlik kazandıracaktır.”
İnceleme ve soruşturma gibi oldukça farklı yaklaşım, teknik ve bilgilerin kullanıldığı konularda ise standart
belirlemek neredeyse imkansızdır. .Burada belki inceleme/soruşturma raporuyla, rapor neticesinde adalet
mekanizmasının verdiği kararlar kıyas yapılarak bir ölçüm yapılabilir.”
DENETDE ESKİ BAŞKANI FAZLI KÖKSAL’ ın görüş ve önerileri
“ Denetim birimlerinin performansını ölçmek çok zordur. Denetim elemanlarının performansını ölçebilecek objektif
kriterler şu şekilde sıralanabilir:
Denetim elemanlarının önerisi ile yargıya intikal eden dosyalara ilişkin yargı kararlarının denetim elemanlarının
önerileri ile ne kadar örtüştüğü,
Olağan denetimde tespit edilen idare zararı, Denetim hakkında denetlenenden bilimsel anketlerle elde edilecek
sonuçlar,
Denetimlerde tespit edilen yolsuzluklar, denetimden sonra denetlenen birimin verilerindeki olumlu değişimler.”

SORU: 6
“Mesleğe kariyer dışı denetim elemanı ataması uygulamalarının, fayda veya zararları konusundaki
görüş ve önerilerinizi paylaşınız?
T.C AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“Denetim elemanlığı esas itibariyle teknik bir görevdir. Mesleğe kariyer dışı atama yapmanın bu açıdan denetim
elemanlığına katkısı olabileceği öngörülmemektedir. Nitekim Bakanlığımız özelinde değerlendirilecek olursa, İl
Müdürlüklerinde dönem dönem soruşturmalar muhakkik olarak görevlendirilen diğer idareciler eliyle yürütülmekte
olup, bu muhakkiklerce düzenlenen raporlarda çok ciddi eksiklik ve hatalar yapılabilmektedir.

12

Bu nedenle denetim elemanlığı görevinde mesleğe yarışma sınavı ile eleman alınması ve 3 yılın sonunda
yapılacak yeterlik sınavı ile atama yapılması uygulamasına aynen devam edilmesi ve kariyer dışı atama
yapılmaması önerilmektedir.
Denetim elemanlığı için üst düzey idarecilik yapmış olan kişilerin tecrübelerinden de faydalanmak için bu meslek
gruplarından da atama yapılmasında ısrar edilecek ise bu şekilde atananlarında meslek içinde bir yardımcılık
süresinden geçmeleri ve yeterlik sınavına tabi olmaları, bu suretle soruşturma ve inceleme tekniği kazanmaları
yönünde düzenlemeler yapılmalıdır.”
T.C SAĞLIK BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“ Türk idare sistemi içerisinde, müfettişlik mesleğinin nitelik standardının sağlanması ve sağlıklı bir teftiş/denetim
sistemi kurulması için denetim hizmetleri diğer yönetsel hizmetlerden ayrı olarak ve kariyer bir meslek olarak
düzenlendiği, genel kural bu olmakla birlikte bazı bakanlıklarda farklı şekilde müfettiş ataması da yapıldığı, kariyer
dışı atamanın yapılmasının faydaları kadar sakıncalar ıda olduğu ifade edildikten sonra öneri olarak şunlar
belirtilmiştir:
Genel olarak kariyer yapı muhafaza edilmekle birlikte kariyer mesleklerde başarılı olanlardan sınavla alınıp, en
az bir yıllık bir yetiştirme süreci sonucunda mevcut kadronun belli bir oranında, örneğin %10 oranında müfettiş
temin edilebilir.
Keza, kariyer yapı muhafaza edilmekle birlikte daire başkanı ve üstündeki seviyelerden başarılı olup etik
değerlere hakkıyla bağlı kamu görevlileri arasından belli bir oranda doğrudan müfettiş ataması yapılabilir.”
T.C DEVLET DEMİRYOLLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ- Teftiş Kurulu Başkanlığı Müfettişlerinin
görüş ve önerileri:
“ Başmüfettiş İ. Ercan KARACAOĞLU : Mesleğe kariyer dışı atama yapılmasının uygun olmadığı, çünkü
Müfettişlik mesleği belli bir kariyeri gerektiren, belli bir yetişmeyi gerektiren ve her aşamasında giriş ve yeterlik
sınavları yapılarak ölçme ve değerlendirmeye tabi tutulan bir meslek memurluğudur.
Başmüfettiş A. Hamdi YANILMAZ : Mesleğe kariyer dışı denetim elemanı atamasının fayda sağlamayacağı
düşüncesindeyim. Çünkü denetim kariyer meslek olması nedeniyle belirli bir yetişme prosedüründen sonra bir
müfettiş ehil duruma gelmektedir. Hatta Teftiş Kurulları içinde de uzmanlaşmaya gidilme yollarının da uygulamaya
sokulmasının gerekli olduğu düşüncesindeyim.
Başmüfettiş Kasım ÇELİK : Faydadan ziyade zarar verecektir. Zira denetim hizmeti, mesleğe uzun süreli
deneyim ve tecrübe gerektirdiğinden, denetim usul ve yöntemleri uzun süreli mesleki tecrübeyle
edinilebileceğinden, sadece idareci-yönetici pozisyonunda çalışmış, belli bir alanda uzmanlaşmış kariyer
dışındaki personelin denetim hizmetini yeterli ve istenilen evsafta yapabileceğini düşünmüyorum.
Başmüfettiş İlker ARIN : Mesleğe kariyer dışı atama yapılması uygun bulunmamıştır. Çünkü tarafsızlığın
zedelenebileceği sakıncası bulunmaktadır.
Başmüfettiş Erdem GÜNAYDIN : Teftiş Kurullarında kariyerden gelmeyenlerin müfettişlik de rapor hazırlanması
esnasında ve değerlendirilmesinde kaliteyi düşüreceği ve eski yönetici olmalarından olaylara tarafsız
kalamayacaklarından uygun bir durum olmadığı,
Müfettiş Fatih DEMİR: Mesleğe kariyer dışı atama yapılmasının uygun olmadığı, çünkü Müfettişlik mesleği belli bir
kariyeri gerektiren, belli bir yetişmeyi gerektiren ve her aşamasında giriş ve yeterlik sınavları yapılarak ölçme ve
değerlendirmeye tabi tutulan bir meslek memurluğudur.
Salih AĞIRSOY : Mesleğe kariyer dışı denetim elemanı atanması uygulamalarının, denetim mekanizmasına
hiçbir faydası olmamakla birlikte denetim birimlerinin “kızak” kadro olarak görülmesine ve işleyişin zayıflamasına
neden olmaktadır.

13

Mehmet Salih ZEYDAN : Kariyer dışı personelin mesleğin gerektirdiği eğitimi görmeden, sahip olunması gereken
bilgi ve donanımı elde etmeden görevlendirilmesi, amacına uygun olmayan ve nitelik bakımından yoksun
raporların ve idari kararların ortaya çıkmasına sebep olacaktır .Ayrıca denetim mesleğini atıl bir pozisyon olarak
göstereceğinden mesleki güvenirliği zedeleyecektir.
Müfettiş Yrd. Sinan ÇELİK: Mesleğe kariyer dışı eleman alınması meslek personelinin bu noktaya gelmek için sarf
ettiği çaba ve emeğe ihanet etmek demektir. Bu uygulama mesleğin atıl bir alan olarak görülmesine ve meslek
personelinin kalitesinin düşmesine sebep olmaktadır.”
T.C DEVLET DEMİRYOLLARI TAŞIMACILIK A.Ş GENEL MÜDÜRLÜĞÜ-Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Müfettişlik konusunda mesleki yetenek, kıdem, gayret ve başarı kriterleri gözetilmeksizin, herhangi bir teftiş,
inceleme ve soruşturma yapmamış ve Müfettişlik ile ilgili liyakat, yeterlik ve deneyime sahip olmayan kişilerin, belli
kadrolarda çalıştıktan sonra doğrudan Teftiş Kurulu kadrolarına atanması yönteminin benimsenmesi durumunda,
Teftiş Kurulu bünyesindeki kıdem ve hiyerarşik yapının bozulacağı ve yapının zarar göreceği kaçınılmaz bir
gerçektir. Alanında uzman kişilerin daha önce çalıştıkları birimleri daha iyi denetleyeceği görüşü dışarıdan daha
anlaşılır gözükse de, denetim mesleğinden gelmemiş, hukuk nosyonuna sahip olmayan ve tarafsızlığına gölge
düşürecek ihtimaller gibi içinde barındırdığı riskler dolayısıyla, denetim birimlerine zarar getireceği görüşündeyiz.”

T.C TÜRKİYE LOKOMOTİF VE MOTOR SANAYİİ A.Ş GENEL Md.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Denetim mesleği bir kariyer mesleğidir. Seçiminde ve görevlendirilmesinde müstesna yeri bulunan, uzun yıllar
içinde usta çırak ilişkisine dayanarak yüksek standartlarda personel çalıştırmaya gayret göstermiş denetim
birimlerinin uhdesine bu husus da herhangi bir deneyimi olmayan, kariyer basamaklarında bilgi ve tecrübe
kazanmamış bir kişinin – muhtemelen siyasi veya kurumu profesyonelleştirme amacı gütmeyen- atanması her
halükarda denetim faaliyetlerini ve denetçi profilini bozucu bir etki yaratacaktır. Örneğin bir adliyede yıllarca görev
yapmış yüksek okul mensubu bir mübaşirin hakim-savcı olması veya bir hastanede müdürlük yapmış bir kişinin
cerrah olarak atanması nasıl beklenemez ise idari görevde bulunan bir kişinin denetim personeli olarak atanması
fevkalade hatalı bir işlemdir.
Denetim mesleği baştan sona bir kariyer mesleği olması sebebiyle, etkin ve verimli bir denetçi statüsünün
muhafaza edilebilmesi için kariyer basamaklarından geçmemiş bir kişinin denetim personeli olarak atanmaması
gerekmektedir.
KİT Teftiş Kurullarına müfettiş unvanını kazanmayan bir idari personelin müfettiş olarak atanmasının mümkün
olmayacağı, bunun yerine müfettiş yardımcısı olarak atanması düzenlenmiş olmasına mukabil, bu düzenleme
ihlal edilerek 233 sayılı KHK’ya tabi bir çok kurumda idari personelin atandığı görülmektedir. Bu personelin
mesleğe girişi için gerekli nitelikler aranmadığı gibi, bu personelin eleme sınavlarına tabi tutulmaması da kariyer
mesleğine ciddi zararlar verebilecektir.”
ETİ MADEN İŞLETMELERİ GN. MD.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Uzun yıllar usta çırak ilişkisine dayanarak yüksek standartlarda personel çalıştırmaya gayret göstermiş denetim
birimlerinin uhdesine bu hususda herhangi bir deneyimi olmayan, kariyer basamaklarında bilgi ve tecrübe
kazanmamış dışarıdan bir kişinin atanması, her halükarda denetim faaliyetlerini ve "müfettiş" profilini bozucu bir
etki yaratacaktır."
DENETDE ESKİ BAŞKANI FAZLI KÖKSAL’ ın görüş ve önerileri
“ Denetim elemanlığının kariyer bir görev olduğunu bu nedenle kariyer yapının esas olması gerektiğini
düşünmekle birlikte, teknik bazı kurumlarda yönetim kademelerinden atama yapılmasının teamül haline gelmesi,
Mülkiye Teftiş Kurulu ve Emniyet Müfettişliklerine yönetim kademelerinden atama yapılması, son olarak 375 sayılı
KHK’nın Ek 18’nci maddesi ile bu uygulamanın tüm teftiş kurulları için yasal gerekçesinin oluşturulması nedeniyle,
bu durum neredeyse esas haline dönüşmüş ve bu yapıdan geriye dönüş de mümkün görülmemektedir.”

14

SORU : 7
Kamu denetim meslek mensuplarının rotasyona tabi tutulmasının (idari görevlerde belli bir süre
çalışma, sonrasında tekrar denetim elemanlığına dönme şeklinde) fayda veya zararları konusundaki
görüş ve önerilerinizi paylaşınız?
T.C AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“Bakanlık merkez denetim elemanları için bir rotasyon uygulamasından söz etmenin mümkün olmadığı
değerlendirilmektedir. Rotasyon uygulamaları sadece Maliye Bakanlığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
gibi özel sektör denetimleri ağırlık basan denetim birimleri için söz konusu olup, bu tip Bakanlıklarda rotasyon
uygulamasında fayda olacağı değerlendirilmektedir.
İdari görevlerde belli bir süre çalışma sonrasında tekrar denetim elemanlığına dönme şeklindeki rotasyon
uygulamalarının ise gerek denetim elemanlarına gerek idari birimlere olumlu katkısı olduğu değerlendirilmekte
olup bu şekilde uygulamalara ağırlık verilmesinde fayda bulunmaktadır.”

T.C SAĞLIK BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“ Rotasyon uygulamasının fayda ve sakıncaları açıklandıktan sonra öneri olarak, Bir Müfettişin belli bir süre
Müfettişlik yaptıktan sonra, Müfettişliğe denk kabul edilebilecek yönetsel görevlerde 3 sene görev yapıp tekrar
Müfettişliğe dönmesinin denetim görevlerini hakkıyla yapmasına katkı yapabileceği değerlendirilmektedir.
Müfettişliğe denk görevlerin Daire Başkanlığı ve üstü görevler, ayrıca Bakanlık Müfettişleri için Bakanlık
Müşavirliği, Genel Müdürlük Müfettişleri için Genel Müdürlük Müşavirliği ve dengi görevler olabileceği
düşünülmektedir.”

T.C DEVLET DEMİRYOLLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ- Teftiş Kurulu Başkanlığı Müfettişlerinin
görüş ve önerileri:
“Başmüfettiş İ. Ercan KARACAOĞLU : Diğer meslek gruplarında yapılan rotasyonun faydalarının müfettişlik
mesleğindeki uygulanacak rotasyonda geçerli olmadığı, nitekim teftiş kurullarının tek çatı altında merkezde
toplanması, görevlere bu merkezden gidilmesi etkinliği ve verimliliği daha da artıracaktır.
Başmüfettiş A. Hamdi YANILMAZ : Kamu denetim meslek mensuplarının rotasyona tabi tutulmasının fayda
sağlamayacağı düşüncesindeyim. Çünkü yönetim ve denetim mantaliteleri farklıdır. Bir denetici denetim
gözlüğünden, yöneticide yönetici gözlüğünden bakar. Önemli olanın iki bakış açısının birbirine yakın duruma
getirilmesidir.
Başmüfettiş Kasım ÇELİK : Faydalı olacağını düşünüyorum. Denetçilerin icranın içinde bulunmamasından ve
idari iş-işlemlerin ne tür zorluklarla yerine getirildiğini yeterince kavrayamaması dikkate alınarak idari işleri
yürütenler hakkında idari-adli bir takım kararlar verdikleri görüldüğünden, denetçilerin periyodik olarak idari
görevlere atanmasının faydalı olacağını düşünüyorum.
Başmüfettiş İlker ARIN : Kamu denetim meslek mensuplarının rotasyona tabi tutulması, yönetimden kaynaklanan
sıkıntıların anlaşılabilmesi açısından uygun bulunmuştur.
Başmüfettiş Erdem GÜNAYDIN : İdari göreve geçen müfettişlerin tekrardan müfettişliğe dönmelerinin uygun bir
durum olmadığı,

15

Müfettiş Fatih DEMİR: Diğer meslek gruplarında yapılan rotasyonun faydalarının müfettişlik mesleğindeki
uygulanacak rotasyonda geçerli olmadığı, nitekim teftiş kurullarının tek çatı altında merkezde toplanması,
görevlere bu merkezden gidilmesi etkinliği ve verimliliği daha da artıracaktır
Salih AĞIRSOY : Denetçilerin rotasyona tabi tutulmasının faydaları, denetim görevinde edinilen bilgi ve tecrübe
ile idari görevlerde başarılı bir yönetim sağlanabilmesi ve idari görevde edinilen bilgi ve tecrübe ile daha etkin bir
denetim yapılması olabilir.
Mehmet Salih ZEYDAN: Denetim mesleğinin rotasyona elverişli bir meslek grubu olmadığı fikrindeyim. Rotasyon
uygulamasının CB Yönetim sistemi ve kamu denetim birimlerinin tek bir elde toplanması ile sağlanmaya çalışılan
merkeziyetçi idare yapısına zarar vereceği düşüncesindeyim.
Müfettiş Yrd. Sinan ÇELİK: Kurumları en iyi tanıyan personel içerisinde yer alan denetim elemanlarının idari
göreve gelmesi elbette idari işleyişe katkı sağlayacaktır. Ayrıca bu durum Müfettişlerin kurumların işleyişini farklı
açılardan görmesine olanak sağlayacak e kurumsal iletişimin ve etkileşimin artmasını sağlayacaktır.”

T.C DEVLET DEMİRYOLLARI TAŞIMACILIK A.Ş GENEL MÜDÜRLÜĞÜ-Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Bu konuyla ilgili bir görüş bildirilmemiştir.”
T.C TÜRKİYE LOKOMOTİF VE MOTOR SANAYİİ A.Ş GENEL Md.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Bu husus da konuya muhatap denetim birimlerinin-yönetmeliklerinde belirtilmesi şartıyla- bu hususun kendi
takdirlerine sunulmasında fayda mütalaa edilmektedir.”
ETİ MADEN İŞLETMELERİ GN. MD.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Kamu bankalarında (yardımcılık döneminde 1 yıl sabit göreve tabi tutulması) örneği yaşanmakta olup, bu
uygulamanın diğer kamu kurumlarında da tatbikinin faydalı olacağı düşünülmektedir.”
DENETDE ESKİ BAŞKANI FAZLI KÖKSAL’ ın görüş ve önerileri
“Kariyerden gelen denetim elemanlarının, yönetici olarak atanabileceği hizmet yılına ulaştıktan sonra 3 yıldan az
olmamak kaydıyla, sorumluluk gerektiren orta kademe yöneticilik de bulunduktan sonra, yeniden müfettişliğe
dönmesinin çok yararlı olduğunu düşünüyorum. Kariyerden gelen denetim elemanlarının en büyük eksikliği olan
“empati yapamaması” yanında “kara kaplı kitap böyle diyor” kuralcılığından onları kurtaracak, denetlenen
personelin içinde bulunduğu şartları da göz önünde bulundurmasını sağlayacaktır.”
SORU : 8
İç Denetim birimleri ile teftiş kurullarının görev alanlarının net ve açık şekilde ayrılması, iç denetim
birimlerinin kapatılması veya teftiş kurulları bünyesinde birleştirilmesi konusundaki görüş ve
önerilerinizi gerekçeli şekilde paylaşınız?
T.C AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“ İç Denetim birimlerinin kurulduğu günden beri etkin ve verimli bir denetim modeli olduğundan söz etmek
mümkün değildir. Etkin ve verimli olmadığı göz önünde bulundurularak tamamen kaldırılması ve İç Denetçilerin
tekrar teftiş birimlerine gönderilmesinde fayda olduğu değerlendirilmektedir.”

16
T.C SAĞLIK BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“Uluslararası uygulamalara bakıldığında iki modelden bahsetmek mümkündür. Teftiş ve iç denetim birimlerinin tek
çatı altında olduğu model ve teftiş ve iç denetimin ayrı olduğu model. Bugün Türkiye uygulamasına baktığımızda
teftiş birimleri ile iç denetim birimlerinin ayrı ayrı yapılandıkları görülmektedir ve iç denetim birimleri ile teftiş
kurulları arasında görev ayırımının net olmaması nedeniyle sorunlar yaşanabilmektedir. Öte yandan kurulan iç
denetim birimlerinin kendilerinden beklenen performansı gösteremedikleri kamuoyunda dile getirilmektedir. Bu
noktada Türkiye için iki model önerilebilir;
– Teftiş Kurulları ve İç Denetim Birimleri arasındaki görev ayrımları netleştirilebilir. Örneğin Teftiş
Kurullarına soruşturma görevi ile teftiş denetimi görevi, İç Denetim birimlerine de diğer denetim görevleri(
Performans denetimi, mali denetim, bilgi teknolojileri denetimi, sistem denetimi) verilebilir ve böylece
daha aktif hale getirilebilir.
– Teftiş ve iç denetim birbirlerini tamamlayan işlevler olarak değerlendirilip tek çatı altında birleştirilebilir.
Bu çatı Teftiş Kurulu olabilir. Bu modelde inceme/soruşturma ve denetim alanlarında uzmanlaşmaya
gidilmesi ve geçişgenliği sınırlı olan bölümler oluşturulması önerilmektedir.”

T.C DEVLET DEMİRYOLLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ- Teftiş Kurulu Başkanlığı Müfettişlerinin
görüş ve önerileri:
“Başmüfettiş İ. Ercan KARACAOĞLU : Teftiş Kurulları ile İç Denetim Birimlerinin birleşmesinde fayda mülahaza
edilmemektedir. Zira, mevcut iç denetim birimi elemanları genelde müfettişlik nosyonuna sahip kişilerden
müteşekkildir.
Başmüfettiş A. Hamdi YANILMAZ : İç denetim birimlerinin görev alanlarının yönetim sürecine mali ve idari açıdan
etkin bir şekilde katkı sağladığı ölçüde devamı sağlanabilir. Aksi takdirde Teftiş Kurulu bünyesinde birleştirilmesi
uygun olacaktır.
Başmüfettiş Kasım ÇELİK : Her iki birimin birleştirilerek aynı amaçlar-hedefler doğrultusunda istihdam edilmesi.
Kamu kaynaklarının verimli-etkin kullanımı açısından da faydalı olacaktır.
Başmüfettiş İlker ARIN : Tek bir teftiş birimi olması açısından İç Denetim Birimleri ile Teftiş Kurullarının
birleştirilmesi uygun bulunmuştur.
Başmüfettiş Erdem GÜNAYDIN : Ayrı teşkilatlanmalarının daha faydalı olacağı,
Müfettiş Fatih DEMİR: Teftiş Kurulları ile İç Denetim Birimlerinin birleşmesinde fayda mülahaza edilmemektedir.,
zira mevcut iç denetim birimi elemanları genelde müfettişlik nosyonuna kişilerden müteşekkildir.
Salih AĞIRSOY : İç Denetim Birimleri ile Teftiş Kurullarının görev alanlarının net ve açık şekilde ayrılması
gerekmektedir. Kamu kurumlarında iç denetim birimlerine görev alanı belirlenmeyecekse Teftiş Kurulları
bünyesinde birleştirilebilir veya kapatılabilir.
Mehmet Salih ZEYDAN: İç denetim birimleri ve Teftiş Kurulları Müfettiş unvanında birleştirilerek iç çalışma
yapısında görev alanları ayrıştırılarak daha etkin bir faaliyet gösterilmelidir.
Müfettiş Yrd. Sinan ÇELİK: İç Denetim Birimlerinin Teftiş Kurulları bünyesinde birleştirilip, iç denetim personeline
Müfettiş unvanının verilmesi uygun olmayacaktır. Bunun yerine İç Denetim Birimlerinin Teftiş Kurullarına bağlı bir
alt birim olarak konumlandırılması daha uygun olacaktır.”

17

T.C DEVLET DEMİRYOLLARI TAŞIMACILIK A.Ş GENEL MÜDÜRLÜĞÜ-Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Türk kamu yönetiminin içerisine iç denetim modelinin de dahil edildiği, ancak istenilen düzeyde bir gelişim
gösterilmediği gibi iç denetim sisteminin kamu yönetim yapısına uygun olmadığı ve bir doku uyuşmazlığı
içerisinde olduğu görülmektedir. Bu minvalde, iç denetim birimlerinin kurumsallaşmış Teftiş Kurulları bünyesi
altında devam etmesinin daha doğru olacağı kanaatindeyiz.”
T.C TÜRKİYE LOKOMOTİF VE MOTOR SANAYİİ A.Ş GENEL Md.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Mevcut denetim birimleri tek bir çatı altında-örneğin teftiş kurulu- birleştirilmelidir.
Teftiş ve iç denetim grubu olarak 2 ayrı birim oluşturulmalıdır.
Teftiş Kurulu kariyer basamaklarından geçmemiş hiçbir iç denetçinin ve idari personelin müfettiş olarak ataması
kesinlikle yapılmamalıdır.
Müfettişlere uygulanan kariyer basamaklarının tamamı – iç denetçinin sertifikalandırılmasına ilaveten- iç denetim
personeli içinde geçerli olmalıdır. (Mesleğe giriş koşulları, giriş sınavları, mülakat, yetişme devresi gibi)
İç denetim faaliyetleri ile müfettişlerin yapacakları denetimlerin kesin ayırımı sağlanmalıdır.
İç denetçiler ile müfettişlerin çakışan ve çatışan denetim alanlarında/konularında hangi yöntemlerin izleneceği
belirlenmelidir.
Denetim birimlerinin ismi teftiş kurulu olarak düzenlenmelidir.”
ETİ MADEN İŞLETMELERİ GN. MD.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ İç Denetçilerin belirli bir sertifikasyona sahip olmaları, işlevlerinin teftişden farklı olması gibi nedenlerle iç
denetim birimlerinin Teftiş Kurullarından ayrıştırılması ve/veya ayrı düşünülmesi, Denetim Kanununda bu hususa
yer verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.”
DENETDE ESKİ BAŞKANI FAZLI KÖKSAL’ ın görüş ve önerileri
“ İç denetim diye tanımlanan olgu, aslında yönetimin daha etkin olması için yapılan bir yönetim faaliyetidir. Gerek
iç denetim faaliyeti, gerek hedefleri gerekse sonuçları bir denetim faaliyeti olarak nitelenemez. Yönetimin bir
parçasıdır. İç denetim faaliyeti çok rahatlıkla başka birimlerce yerine getirilebilir. Bazı faaliyetler ide eskiden
olduğu gibi Teftiş Kurulları bünyesinde yürütülebilir.”
SORU: 9
Kamu Denetim meslek mensuplarının mesleğe giriş şartları ve meslek içerisindeki eğitimleri
konusundaki mevcut duruma dair tespitleriniz ile bu konudaki önerilerinizi gerekçeli şekilde
paylaşınız?
T.C AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“Şu andaki mevcut durumun muhafaza edilmesi ve kariyer yapı statüsünün korunarak sürdürülmesi gerektiği
önerilmektedir.”
T.C SAĞLIK BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“Üç yıllık yardımcılık dönemindeki eğitimin muhteviyatının kurumdan kuruma değişebildiği, standart olmadığı
görülmektedir. Ayrıca bu dönemdeki eğitimin mevcut haliyle yeterliliği tartışmalıdır. 1980’lerdeki eğitim ve
yetiştirme yaklaşımının henüz aşılamadığı söylenebilir.
Bu noktada, müfettişlerin yetiştirilmesinin kurulacak Teftiş ve Denetim enstitüsü (veya Akademisi) öncülüğünde
yapılması, uzun dönemde yardımcılık döneminin 4 yıla çıkarılması, bu sürenin bir yılının yurtdışında araştırma ve
inceleme yapılmasında değerlendirilmesi önerilmektedir.”

18

T.C DEVLET DEMİRYOLLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ- Teftiş Kurulu Başkanlığı Müfettişlerinin
görüş ve önerileri:
“Başmüfettiş İ. Ercan KARACAOĞLU : Kamu denetim meslek mensuplarının meslek içerisindeki eğitimlerinin
realitede mesleğe yönelik şekilde verilmesinin gerektiği, bu husus da yurtdışı eğitimlerinin verilmesinin önem arz
ettiği görüşündeyim.
Başmüfettiş A. Hamdi YANILMAZ : Kamu denetim meslek mensuplarının mesleğe alınmalarında objektif kriterlere
göre liyakatlı elemanların alınarak mesleğe uygun olarak yetiştirilmeleri ve hatta uzmanlaştırılmaları önem
taşımaktadır.
Başmüfettiş Kasım ÇELİK : Kamu denetimine faydalı olması açısından, kamuda yürütülen hizmetlerin mevzuata
uygun şekilde yürütülmesine yönelik eğitimler, seminerler verilmesi, yurt dışında kamu denetimi alanındaki
uygulanan usul ve esasların tecrübe edilmesine yönelik olarak yurt dışındaki kamu denetimi yöntemlerinin
öğretilmesi, bu tür eğitimlerde kamu hizmetlerinin ifasında karşılaşılan sorunların, zorlukların ve denetime faydalı
olacak yöntemlerin öğretilmesi faydalı olacaktır.
Başmüfettiş İlker ARIN: Kamu denetim meslek mensuplarının (iç denetçi ve müfettişlerin) mesleğe giriş şartları ve
meslek içerisindeki eğitimleri konusunda Yönetmeliklerde düzenleme yapıldığından ilave bir görüşe yer
verilmemiştir.
Başmüfettiş Erdem GÜNAYDIN : Yeterlilik sonrası her 5 yılda bir tekrar yeterliğe tabi tutulmaları müfettişlerin
kendilerini yetiştirmesinde etkili olacağı,
Müfettiş Fatih DEMİR: Kamu denetim meslek mensuplarının meslek içerisindeki eğitimlerinin realitede mesleğe
yönelik şekilde verilmesinin gerektiği, bu husus da yurtdışı eğitimlerinin verilmesinin önem arz ettiği
görüşündeyim.
Salih AĞIRSOY : Kamu denetim meslek mensuplarının mesleğe giriş şartları mevcut durumda yeterli ancak
kariyer dışı atama yapılması sıkıntı yaratmaktadır. Meslek içerisindeki eğitimleri ile ilgili olarak belirli bir standart
oluşturulup konularına göre yetkin kişilerce gerekli eğitim verilerek kalitenin artırılması sağlanabilir. Ayrıca her yıl
bu kalitenin devamı ve artırılması bakımından mesleki eğitim seminerleri düzenlenebilir.
Mehmet Salih ZEYDAN: Eğitim aşamasında bir standart oluşturulup konularına göre yetkin kişilerce gerekli eğitim
verilerek kalitenin artırılması gerekmektedir. Ayrıca her yıl bu kalitenin devamı ve artırılması bakımından mesleki
eğitim seminerleri , çalıştayları düzenlenmelidir.
Müfettiş Yrd. Sinan ÇELİK: Meslek mensuplarının eğitimi için bir standart oluşturulması ve eğitimlerin bu
konularda uzman kişiler tarafından verilmesi gerekmektedir. Ayrıca mevzuat ve uygulamalarda yapılan
değişikliklere uyum sağlanması açısından, her yıl eğitim seminerleri düzenlenmelidir.”

T.C DEVLET DEMİRYOLLARI TAŞIMACILIK A.Ş GENEL MÜDÜRLÜĞÜ-Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Teftiş Kurullarının yeterince kurumsallaşabilmesi ve denetim alanındaki yeni yöntem ve metotların güncel
olarak takip edilebilmesi adına meslek içi eğitimlerin, sadece mesleğe giriş yıllarında yapılan eğitimlerle yeterli
görülmemesi, eğitim ve deneyimlerin mesleki kariyer boyunca sürekli hale getirilmesi düşünce ve kanaatindeyiz.”

T.C TÜRKİYE LOKOMOTİF VE MOTOR SANAYİİ A.Ş GENEL Md.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Eğitim ve bilgilendirme çalışmaları için merkezi bir denetim akademisinin ihdas edilmesi fevkalade faydalı
olacaktır. Bunun için Ankara merkezli olmak üzere bir “Devlet Denetleme Akademisinin” (Yüksek lisans ve
doktora çalışmalarının yapılmasına imkan verecek şekilde) teşkilatlandırılması uygun olacaktır.

19

Mesleki bilgi ve tecrübenin yanı sıra kişisel gelişim içinde belirlenmiş konularda yurtdışı eğitimlerin alınması
sağlanmalıdır.
Denetim personelinin belirlenmesinde ilgili bölümlerin olduğu gibi muhafazasında fayda mütalaa edilmekle birlikte
özel çalışma sahası bulunan birimlerde, bağlı bulunduğu denetim biriminin yönetmeliğinde ilgili yönetmelik de
yapacağı “denetim faaliyetinin sınırları açık bir şekilde belirtilmek kaydıyla” teknik müfettişlik kadrosu ihdas
edilebilir. Bunun içinde bu denetim birimlerine idari kadrolardan geçiş kesinlikle yapılmamalı, genel anlamda bir
müfettişin geçtiği sınav vb. aşamalardan geçiş koşulu birebir aranmalıdır.”
ETİ MADEN İŞLETMELERİ GN. MD.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Yetişme döneminde Denetim Kanunu ile ihdas edilecek bir Teftiş Akademisinde mesleğe girişde 1 yıllık eğitim
verilerek belirli bir standart sağlanmalı, daha sonra kurumlarda ya da birimlerinde asgari 2 yıllık usta-çırak eğitimi
ile ihtisaslaşmalıdır.”

DENETDE ESKİ BAŞKANI FAZLI KÖKSAL’ ın görüş ve önerileri
“ Kariyerden gelen denetim elemanlarının, özellikle uygulamaya yeterince vakıf olmama, empati yapmama ve
yönetimin hedeflerini dikkate almaksızın mevzuatı bir tabu olarak görmeleri, yönetimden gelenlerinde, hala
kendilerini yönetici sanmaları, yönetime müdahale etmeleri, yeterince tarafsız olamamaları, gereğinden fazla
empatik bir tavır içinde olmaları, mevzuata yeterince vakıf olmamaları ve rapor yazım teknikleri konusunda
yetersiz olmaları gibi eksileri vardır. Mesleğe giriş, yükselme ve eğitimlerde bu eksiklikleri giderecek yöntemler
üzerinde durulmalıdır.”
SORU : 10
Denetim elemanlarının özlük haklarının mevcut durumu ile olması gerektiğini düşündüğünüz
durumu konusundaki düşüncelerinizi, gerekçeli şekilde paylaşınız?
T.C AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“Denetçilerin mevcut özlük haklarının diğer kariyer meslek gruplarına oranla oldukça geride kaldığı
değerlendirilmektedir. Bu bağlamda diğer kariyer meslek mensupları olan kaymakamlık, hakim/savcılık, Sayıştay
denetçiliğinin özlük haklarına eşitlenmesi önerilmektedir. Diğer bir alternatif ise denetim elemanlarının özlük
haklarının en azından “Genel Müdür Yardımcılığı” seviyesine eşitlenmesinin gerekliliği önerilmektedir.”
T.C SAĞLIK BAKANLIĞI- Denetim Hizmetleri Başkanlığı
“ Bakanlıklarda Bakana, diğer kamu kurumlarında en üst yöneticiye bağlı olarak çalışan müfettişlerin
sorumlulukları, yetkileri ve statülerine uygun özlük haklarına kavuşturulması gerekmektedir. Bu noktada denetim
elemanlarının özlük haklarını güvence altına almak için “Denetim Hizmetleri Sınıfı oluşturulması, maaşlarının
Sayıştay denetçilerinin maaşlarına endekslenmesi önerilmektedir.
Öte yandan denetim elemanları 2000’li yıllara kadar aldıkları maaş kadar gündelik(harcırah) alırken, zaman içinde
eriyerek maaşın yaklaşık ¼’üne kadar gerilemiştir. Bu itibarla, harcırahın denetim elemanlarının ihtiyaçlarını
karşılayacak (gerek gündelik olarak ve gerekse konaklama bedeli olarak) oranlarda artırılması gerektiği
değerlendirilmektedir.”

20

T.C DEVLET DEMİRYOLLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ- Teftiş Kurulu Başkanlığı Müfettişlerinin
görüş ve önerileri:
“Başmüfettiş İ. Ercan KARACAOĞLU : Geçmiş tarihlerde müfettiş maaşlarının savcı, kaymakam gibi meslek
grupları ile eşit olduğu, ancak günümüzde neredeyse yarısı kadar ücret aldığı göz önüne alındığında, bu konunun
açıklanması izahtan varestedir. Aynı şekilde görev harcırahları da enflasyona göre büyük ölçüde erimiştir.
Başmüfettiş A. Hamdi YANILMAZ :Denetim elemanlarının özlük hakları belirlenirken yetkinliği, performans
ölçümleri, kariyer imkanlarının da göz önünde bulundurularak bağımsız denetim şirketlerinin ve holding iç
denetim birimlerinin ücret skalaları ile yargı mensupları ücretleri baz alınarak yeniden düzenlenmesi
gerekmektedir.
Başmüfettiş Kasım ÇELİK : Kamu denetim elemanlarının özlük haklarıyla, harcırahlarının mesleğin onuruna
yakışır düzeye çıkarılması gerekir.
Başmüfettiş İlker ARIN: Kamu meslek mensuplarının maaşları zaman içerisinde reel olarak düştüğünden bu
konuda düzenleme yapılması uygun bulunmuştur.
Başmüfettiş Erdem GÜNAYDIN : Özlük haklarının Sayıştay denetçileri ile eşit olması gerektiği,
Müfettiş Fatih DEMİR: Geçmiş tarihlerde müfettiş maaşlarının savcı, kaymakam gibi meslek grupları ile eşit
olduğu, ancak günümüzde neredeyse yarısı kadar ücret aldığı göz önüne alındığında, bu konunun açıklanması
izahtan varestedir. Aynı şekilde görev harcırahları da enflasyona göre büyük ölçüde erimiştir.
Salih AĞIRSOY : Müfettişlik mesleğinin kurumların en üst idari amirini temsil ettiği, her türlü görev emirlerini onlar
adına gerçekleştirdiği için saygınlığını artırması amacıyla kullanılmak üzere temsil ödeneği alması ve
harcırah/maaş haklarının iyileştirilmesi gerekmektedir.
Mehmet Salih ZEYDAN: Müfettişlik mesleğinin kurumların en üst amirini temsil ettiği, her türlü görev emirlerini
onlar adına gerçekleştirdiği için saygınlığını artırması amacıyla kullanılmak üzere temsil ödeneği alması, senede
bir defada olsa kıyafet.. vb. yardım ödeneği alması ve harcırah/maaş haklarının iyileştirilmesi gerekmektedir.
Müfettiş Yrd. Sinan ÇELİK: Müfettişlerin özlük haklarında gerekli düzenlemelerin yapılması gerekmektedir.
Müfettişlerin ek göstergelerinin artırılması, maaşlarda iyileştirme yapılması ve harcırahların artırılması
gerekmektedir.”

T.C DEVLET DEMİRYOLLARI TAŞIMACILIK A.Ş GENEL MÜDÜRLÜĞÜ-Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Üzülerek ifade etmek gerekir ki son dönemde Daire Başkanı kadrolarında istihdam edilen personel için özlük ve
maaş haklarında iyileştirmeler yapılırken, denetim elemanlarının konumu ihmal edilmiş ve yetki, sorumluluk ve
temsil bakımından daha önde oldukları, denetimlerini, soruşturmalarını yaptıkları kadrolarında geresine
düşmüşlerdir. Bu minvalde, denetim elemanlarının maaş, özlük ve yolluk haklarının olması gerektiği yerle ilgili
olarak, denetim elemanlarının teşkilat içerisindeki yeri ile yetki ve sorumluluklarının büyüklüğünün göz önüne
alınması gerektiği düşünce ve kanaatindeyiz.”

T.C TÜRKİYE LOKOMOTİF VE MOTOR SANAYİİ A.Ş GENEL Md.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Denetim personelinin Sayıştay denetçilerinde olduğu gibi özlük haklarının daha da iyi bir konuma taşınması
gerekmektedir. 1. Ve 2. Madde de öngörüldüğü gibi bir kamu denetim biriminin kurulması halinde özlük haklarına
da bu düzenleme içerisinde yer verileceği açıktır.
Yapılan görüşmelerde özlük hakları odaklı yaklaşımın değil, kamu denetim sisteminin kurulmasına yönelik
yaklaşımın ön planda tutulması daha yararlı olacaktır.”

21
ETİ MADEN İŞLETMELERİ GN. MD.- Teftiş Kurulu Başkanlığı
“ Zorlu bir yarışma sınavı sürecine tabi tutulan denetim elemanlarının özlük hakları maalesef hak ettiği düzeyde
değildir. Devlet Denetleme Kurulu çatısı altında birleştirilecek denetim elemanlarının özlük haklarının en azından
Sayıştay Denetçileri ile eşitlenmesi gerektiği kanaatindeyiz.”
DENETDE ESKİ BAŞKANI FAZLI KÖKSAL’ ın görüş ve önerileri
“ Sayıştayın yaptığı iş ve işlemlerde esasında bir denetim faaliyeti olmasına karşılık, ücret yönünden yargı
mensupları ile aynı statüdedir. Bugün denetim elemanı maaşları ile Sayıştay mensupları arasında denetim
elemanları aleyhine uçurum oluşmuştur.
Bu konuda yapılacak en uygun iş Sayıştay ile diğer denetim elemanlarını aynı çatı altında birleştirmek ve denetim
elemanlarının maaşlarını Sayıştay mensupları ile eşitlemektir.”
ADALET BAKANLIĞI Teftiş Kurulu Başkanlığı
“Hakim ve savcıların denetimi, bunlar hakkında araştırma, inceleme ve soruşturma yapma yetkisi yine
hakim ve savcı sınıfından olan adalet ve kurul müfettişleri ile iç denetçilere (iç denetçiler yönünden
araştırma, inceleme ve soruşturma işlemleri hariç) verilmiş olduğundan; Adalet Bakanlığı Teftiş Kurulu
ve İç Denetim Birimi ile Hakimler ve Savcılar Kurulu Teftiş Kurulunun Cumhurbaşkanlığı Hükümet
Sistemi içinde idarenin denetimi ile görevli ve yetkili olan diğer kurum ve kuruluşlara ait teftiş
kurulları ve denetim birimlerinden ayrı teşkilatlanması gerektiği, ilgi yazı ekinde bulunan sorularda
belirtilen özlük hakları, mesleğe atanma, rotasyon vb. konularında ilgili denetim görevlilerinin yine
hakim-savcı sınıfından olması sebebiyle hakim ve savcılar hakkındaki hükümlere tabi oldukları dikkate
alındığında Adalet Bakanlığı Teftiş Kurulunun genel idare içerisinde yer alan teftiş kurulları ve denetim
birimlerinden farklılık arz ettiği açık olup görüş istem yazınızda yöneltilen sorularla ilgili detaylı bir
değerlendirme yapılmamıştır.”

DENETDE Yönetim Kurulu adına görüş ve önerilerini bizlerle paylaşan veya cevap verme imkanı
bulunmayan, meslektaşlık şuurumuza ve mesleğimizin geleceğine güç veren tüm denetim birimlerine
şükran duygularımızı sunar , gelecek de de bu işbirliğinin ve paylaşımın sürdürülmesi konusunda
beklentilerimizin bulunduğunu saygılarımla arz ederim.

A. Alper ORKUN
Başkan

21

Proje Çalışmaları

“TOZLU RAFLARDAN KAMUOYUNU AYDINLATMAYA GİDEN YOLDA KAMU DENETİMİ”
Proje çalışmaları kapsamında, yönetim kurulu üyelerimizden oluşan komisyonlar çalışmalarına devam ediyor.

20

DENETDE ve Müfettiş Dernekleri Toplantı Düzenledi

DENETDE ile Müfettiş Dernekleri Gümrük ve Ticaret Müfettişleri Derneğinin ev sahipliğinde düzenlenen toplantıda bir araya geldi. Toplantıya Devlet Denetim Elemanları Derneği, İş Müfettişleri Derneği, Gümrük ve Ticaret Müfettişleri Derneği, Sosyal Güvenlik Müfettişleri Derneği, Vergi Müfettişleri Derneği, Muhasebat Kontrolörleri Derneği katıldı. Ayrıca Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığından denetim elemanları katıldı. Gümrük ve Ticaret Bakanlığında düzenlenen toplantıda denetim elemanlarının özlük haklarının iyileştirilmesi, yönetsel denetim sisteminin yeniden yapılandırılması konuları ele alındı.

19

MÜFETDER Yönetim Kurulu Üyelerinden Derneğimize Ziyaret

Ankara Büyükşehir Belediyesi Müfettişleri MÜFETDER Yönetim Kurulu Üyeleri Ata ŞENGÜL, Necati ÇAKIROĞLU ve Lokman ÇİM, mesleki sorunlar ve çözüm önerileri ile ilgili olarak, Dernek Başkanımız Mülkiye Başmüfettişi  Alper ORKUN ile görüştü.

18

Proje Toplantıları

İçişleri Bakanlığı Dernekler Dairesi Başkanlığı “Tozlu Raflardan Kamuoyunu Aydınlatmaya Giden Yolda Kamu Denetimi” Adlı projemiz gündemli yönetim kurulu toplantımız, dernek genel merkezimizde yapılmıştırç